بازرگانی

 

نکاتي که بايد درباره بخش بازرگاني ايران بدانيد
بازرگانی بخش مهم از اقتصاد هرکشوری است. در ایران هم بازرگانی، زیرمجموعه بخش خدمات و بخش مهمی از اقتصاد کشور را تشکیل می دهد و ضامن حرکت روبه‌جلو در اقتصاد و رسیدن به توسعه و بالا رفتن رشد اقتصاد است. این بخش مولفه‌ای اثرگذار است که ناکارآمدی در آن، دیگر بخش‌های اقتصاد را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بازرگانی با نتیجه فعالیت دیگر بخش‌ها سروکار دارد و در تکمیل روند تولید، در بخش‌های کشاورزی، صنعت و معدن، مؤثر است. این نقش مهم در بازرگانی خارجی، که سررشته صادرات را در دست می‌گیرد، برجسته‌تر است؛ از سوی دیگر بازرگانی داخلی هم درروند توسعه اقتصادی نقش مهمی ایفا می‌کند. پویایی هرچه بیشتر بخش بازرگانی، به رضایت مصرف‌کننده و به‌تبع، رونق تولید کمک می‌کند.

 روایت آمار از تجارت
صادرات کالاهای غیرنفتی از مشخصه‌های مهم در توسعه بازرگانی است. صادرات غیرنفتی در ایران، به دلیل وابستگی شدید کشورمان به صادرات نفت و پایان‌پذیری منابع این انرژی در آینده نه‌چندان دور، از اهمیت بسیاری برخوردار است تا جایی که در نظر بسیاری از کارشناسان، تنها راه برون‌رفت از مشکلات اقتصادی کشور کاهش وابستگی به فروش نفت و صدور اقلام غیرنفتی به بازارهای هدف است و بر این اساس بخش بازرگانی خارجی را به گسترش تجارت و استفاده از فرصت‌ها برای توسعه صادرات تشویق می‌کنند.بر اساس آمار اعلام‌شده توسط گمرک جمهوری اسلامی، در سال 95، میزان صادرات قطعی کالاهای غیرنفتی کشور (به‌استثنای نفت خام، نفت کوره و نفـت سـفید و همچنین بدون صادرات از محل تجارت چمدانی)، بالغ‌بر 648،129 هزار تن و به ارزش 930،43 میلیون دلار بوده است که در مقایسه با سال گذشـته، افزایشـی 38.06 درصـدی در وزن و 3.54 درصـدی در ارزش دلاری داشـته است. همچنین میزان واردات کشور در این مدت، با کاهشی 4.99 درصدی در وزن و افزایشـی 5.16 درصـدی در ارزش دلاری در مقایسه با سال 1394، به ارقام 399،33 هزار تن و 684،43 میلیون دلار رسیده است.اقلام عمده صادرات سال 1395، شامل «میعانات گازی» به ارزش 7320 میلیون دلار و سهم ارزشی 16.66 درصد، «روغن‌های سبک و فراورده‌ها به‌جز بنزین» به ارزش 2479 میلیون دلار و سهم ارزشی 5.64 درصد، «گازهای طبیعی مایع‌شده» به ارزش 2079 میلیون دلار و سهم ارزشی 4.73 درصد، «پروپـان مایع‌شده» بـه ارزش 1222 میلیون دلار و سهم ارزشی 2.78 درصد و «گازهای نفتی و هیدروکربورهای گازی شکل مایع‌شده» به ارزش 1204 میلیون دلار و سهم ارزشی 2.74 درصد بوده است.همچنین در ادامه اقلام عمده وارداتی در سال 1395، شـامل «ذرت دامـی» بـه ارزش 1413 میلیـون دلار و سـهم ارزشـی 3.23 درصد، «لوبیای سویا» به ارزش 909 میلیون دلار و سهم ارزشی 2.08 درصد، «وسـایل نقلیـه موتـوری بـا حجـم سیلندر 1500 سی‌سی تا 2000 سی‌سی به‌جز آمبولانس و هیبریدی» به ارزش 893 میلیون دلار و سهم ارزشـی 2.04 درصد، «قطعات منفصله جهت تولید اتومبیل‌سواری ردیـف 8703 بنزینـی بـا حجـم سـیلندر cc2000 بـا ساخت داخل 14 درصد تا کمتر از 30 درصد به‌استثنای لاستیک» به ارزش 782 میلیون دلار و سهم ارزشی 1.79 درصد و «برنج» به ارزش 690 میلیون دلار و سهم ارزشی 1.58 درصد، بوده است.

 رکای اصلی تجاری
بر اساس گزارش گمرک جمهوری اسلامی ایران، در سال 95، عمده صادرات کالاهای غیرنفتی به ترتیب به چین، امارات متحده عربی، عراق، ترکیه، جمهوری کره بوده است.در طرف مقابل هم پنج کشور عمده مورد معامله در واردات به ترتیب، چین، امارات متحده عربی، جمهوری کره، ترکیه، آلمان بوده است.

 بازرگانی و فرصت‌های پیش رو
در سند چشم‌انداز بیست‌ساله، ایران به‌عنوان کشوری توسعه‌یافته توصیف‌شده که با دیگر کشورهای جهان تعاملی سازنده و مؤثر دارد و در تولید ملی، متکی بر منابع انسانی و سرمایه‌های اجتماعی است. در برنامه‌های توسعه، در بخش امور اقتصادی، به رشد پیوسته، باثبات و پرشتاب، و فراهم کردن زمینه‌های لازم برای تحقق رقابت در سطح بازارهای داخلی و خارجی تاکید شده و صادرات غیرنفتی موردتوجه قرارگرفته. اهمیت نقش صادرات غیرنفتی در برنامه‌های توسعه‌ای و اهداف بلندمدت در سند چشم‌انداز، بیش از هر بخش دیگری، فعالان اقتصادی را متوجه وظایف و مسئولیت‌های بخش بازرگانی می‌کند. با برداشتن تحریم‌ها و دست‌یابی بخش بازرگانی ایران به ظرفیت‌های بین‌المللی در اقتصاد جهانی، بخش بازرگانی نیازمند بازیابی و در پیش گرفتن سازوکارهای دیگری برای حضور هرچه بیشتر و موثرتر در بازارهای جهانی است. به اعتقاد کارشناسان پس از رفع تحریم‌ها و برقراری ارتباط با اقتصاد جهانی، بخش بازرگانی این فرصت را دارد تا بازارهای هدف کالاهای صادراتی غیرنفتی ایران را توسعه دهد و به اهداف از پیش تعیین‌شده برای اقتصاد، در برنامه‌های توسعه، جامه عمل بپوشاند.